Điển hình tiên tiến là một trong những nhân tố quan trọng, làm nòng cốt cho các phong trào thi đua. Phong trào thi đua mà không có điển hình tiên tiến, thì phong trào đó không có sức sống. Ngược lại, có điển hình tiên tiến, mà không có phong trào thi đua, thì những điển hình đó cũng không có cơ hội được tôn vinh, nhân rộng, để mọi người biết và học tập.
Nguyễn Đồng
Phó Chủ tịch Thường trực LĐLĐ tỉnh
Trong công tác thi đua, khen thưởng của tổ chức Công đoàn, việc phát hiện, biểu dương, nhân rộng điển hình tiên tiến được xem là một trong những nhiệm vụ quan trọng hàng đầu, được các cấp Công đoàn trong tỉnh duy trì, tổ chức sôi nổi, liên tục, đều khắp trong các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, ngành, địa phương. Căn cứ vào mục tiêu, nhiệm vụ phát triển kinh tế- xã hội của tỉnh trong từng giai đoạn, LĐLĐ tỉnh tổ chức, phát động phong trào thi đua với những chương trình, nội dung khác nhau. Định kỳ 5 năm/lần, các cấp Công đoàn trong tỉnh tổ chức hội nghị điển hình tiên tiến để đánh giá kết quả đạt được, xác định khó khăn, tồn tại và đề ra giải pháp khắc phục. Đồng thời, hội nghị cũng tôn vinh, tạo diễn đàn để điển hình tiên tiến của các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, ngành nghề, địa phương chia sẻ, học tập kinh nghiệp xây dựng và nhân rộng điển hình tiên tiến.
Trong nhiệm kỳ 2013- 2018, ngoài việc tổ chức Hội nghị điển hình tiến tiến CNVCLĐ tỉnh Quảng Ngãi lần thứ VI- năm 2015, hàng năm Liên đoàn Lao động tỉnh đều tổ chức hội nghị biểu dương đoàn viên, công nhân, lao động, chủ doanh nghiệp và các cơ quan, đơn vị có nhiều thành tích tiêu biểu trong học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh. Thực tế cho thấy, sau mỗi lần tổ chức Lễ Biểu dương đoàn viên, công nhân, lao động giỏi, chủ doanh nghiệp tiêu biểu thi đua làm theo Lời Bác, thì phong trào thi đua trong công nhân, lao động tại các doanh nghiệp được dấy lên mạnh mẽ, điển hình tiên tiến xuất hiện ngày càng nhiều trên các lĩnh vực. Đội ngũ doanh nhân, doanh nghiệp của tỉnh cũng thể hiện sự năng động, nhạy bén trong đầu tư, phát triển sản xuất kinh doanh, phối hợp tốt cùng Công đoàn chăm lo, cải thiện đời sống người lao động ngày một tốt hơn.
Công nhân KKT Dung Quất trong ca sản xuất
Với phương châm "Lấy cái đẹp dẹp cái xấu", "lấy cái tích cực đẩy lùi tiêu cực", nhân rộng và lan tỏa những việc làm tử tế thông qua việc biểu dương những điển hình tiên tiến tiêu biểu thi đua làm theo Lời Bác, Liên đoàn Lao động tỉnh muốn truyền tải thông điệp rằng "người lao động là vốn quý, ổn định việc làm, chăm lo đời sống của người lao động là chìa khóa thành công của nhiều doanh nghiệp". Từ sau năm 2013 đến nay, Liên đoàn Lao động tỉnh tiếp tục tổ chức sâu rộng phong trào thi đua yêu nước và biểu dương trên 500 tập thể, cá nhân có thành tích suất sắc trong các lĩnh vực, ngành nghề. Những điển hình tiên tiến, nhân tố tích cực được biểu dương, khen thưởng tiếp tục phát huy. Tiêu biểu như Công đoàn Công ty cổ phần Đường Quảng Ngãi, CĐCS Công ty CP Môi trường và đô thị Quảng Ngãi, CĐCS Công ty cổ phần Phân hữu cơ Humic, CĐCS Công ty cổ phần Cơ khí và Xây lắp An Ngãi, CĐCS Công ty TNHH Đầu tư xây dựng và kinh doanh dịch vụ Quảng Ngãi, CĐCS Công ty TNHH Công nghiệp nặng Doosan Vian, CĐCS Công ty TNHH Kingmake III Footwear ... là những đơn vị làm tốt công tác xây dựng, bồi dưỡng, nhân rộng điển hình tiên tiến.
Phấn khởi trước kết quả đạt được nhưng chúng ta cũng phải thấy rõ những hạn chế, tồn tại của phong trào thi đua để có hướng khắc phục. Thực tế trong thời gian qua, có những nơi, những lúc phong trào thi đua chưa mạnh, chưa sâu rộng, đều khắp, nội dung thi đua còn nghèo nàn, hình thức thi đua chưa phong phú, hiệu quả chưa cao. Việc kiểm tra, đôn đốc, tổng kết, phát hiện, nhân rộng điển hình ở một số địa phương, ngành, cơ sở còn chậm. Qua việc tổng kết phong trào thi đua do LĐLĐ các huyện, thành phố, Công đoàn ngành và tương đương tổ chức trong thời gian vừa qua cho thấy: Nhiều đơn vị chỉ tập trung đánh giá kết quả phong trào thi đua, chưa coi trọng tổng kết bài học kinh nghiệm, phương pháp tổ chức thực hiện và nét đặc sắc, nét riêng của từng phong trào, của từng điển hình tiên tiến. Mỗi phong trào thi đua, mỗi điển hình đều có những đặc điểm, điều kiện, nguyên nhân thành công khác nhau. Chúng ta phải tổng kết được các chung để mọi người vận dụng, học tập, làm theo, cái riêng thì mọi người tham khảo.
Hiện nay, nhiều đơn vị xây dựng điển hình tiên tiến chỉ mới để tuyên dương, chứ chưa phải để mọi người trông vào mà học tập, phấn đấu và vượt lên. Quan niệm về điển hình tiên tiến trong các đơn vị hiện vẫn chưa rõ ràng, nhiều đơn vị nhầm lẫn giữa điển hình với người có thành tích. Điển hình tiên tiến thì đương nhiên là phải có thành tích, nhưng có thành tích thì chưa hẳn đã bật lên thành điển hình. Cũng từ quan niệm này, có đơn vị đặt ra yêu cầu quá cao cho điển hình, cứ nghĩ điển hình thì phải toàn diện, phải liên tục đạt được danh hiệu chiến sĩ thi đua. Nhưng thực tế của phong trào thi đua cho thấy, có thể có điển hình toàn diện nhưng cũng có điển hình từng mặt, không nhất thiết phải toàn diện. Ở đây, tôi muốn lưu ý các đơn vị, điển hình không phải là tích lũy, là phép cộng tất cả các bằng khen, giấy khen, hay thành tích. Có những điển hình tiên tiến biểu dương, khen thưởng xong không nhân rộng được vì đơn vị không xây dựng được kế hoạch nhân rộng bài bản, hoặc điển hình tiên tiến không thực chất, không được tập thể lao động bầu chọn giới thiệu, điển hình khó làm theo... Điều này làm giảm tác dụng, ý nghĩa của việc biểu dương điển hình tiên tiến rất nhiều.
Giờ sản xuất của công nhân Nhà máy sữa đậu nành Việt Nam Vinasoy
Từ nay đến năm 2020 là giai đoạn cao điểm đẩy nhanh tiến trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa phấn đấu đưa tỉnh ta cơ bản thành tỉnh công nghiệp theo hướng hiện đại vào năm 2020. Khu kinh tế Dung Quất được mở rộng, tăng vốn đầu tư, Khu công nghiệp, đô thị VSIP đã định hình và đi vào hoạt động sẽ tạo động lực mới để tỉnh ta thực hiện hoàn thành các mục tiêu, chỉ tiêu phát triển kinh tế- xã hội và CNVCLĐ vẫn là lực lượng đi đầu. Mục tiêu của phong trào thi đua được Liên đoàn Lao động tỉnh xác định là “Năng suất, chất lượng, hiệu quả, an toàn lao động”. Từ mục tiêu này, các cấp Công đoàn trong tỉnh sẽ cụ thể hóa thành các phong trào phù hợp. Trọng tâm vẫn làm các phong trào “Lao động giỏi”, “Lao động sáng tạo”, “Giỏi việc nước, đảm việc nhà”, phát huy sáng kiến, cải tiến kỹ thuật, hợp lý hóa sản xuất, tích cực học tập, nâng cao trình độ chuyên môn, tay nghề, tác phong lao động công nghiệp...
Giải pháp tạo động lực thi đua của Liên đoàn Lao động tỉnh là tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức hoạt động công đoàn, hướng về cơ sở, nâng cao năng lực hoạt động của đội ngũ cán bộ công đoàn cơ sở trong doanh nghiệp, thực hiện tốt chức năng chăm lo, bảo về quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động. Phối hợp với các cấp, các ngành chức năng chỉ đạo, tổ chức phong trào thi đua, tăng cường kiểm tra việc thực hiện các chế độ, chính sách, chăm lo cho người lao động như vấn đề tiền lương, tiền thưởng, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế... Đó chính là động lực để người lao động làm việc hăng say. Ở đâu quyền lợi của người lao động chưa được quan tâm, bị xâm phạm ở đó khó có phong trào thi đua.
Đối với cán bộ công đoàn làm công tác thu đua, phải tắm mình trong phong trào CNVCLĐ ở cơ sở. Từ đó mới nắm bắt, phát hiện các điển hình tiên tiến cần phát huy, nhân rộng tạo sức sống cho phong trào. Tránh tình trạng biểu dương, khen thưởng điền hình qua báo cáo, ưu tiên, quan tâm các cơ quan, đơn vị quan trọng và những doanh nghiệp lớn. Quan tâm nhiều hơn đến những cá nhân, tập thể ở cơ sở, vùng sâu vùng xa, những công nhân lao động trực tiếp, thầm lặng, cần mẫn ngày đêm làm những công việc giản dị đời thường nhưng đầy ý nghĩa. Đó là những công nhân vệ sinh đường phố, những thầy cô giáo bỏ phố “cõng chữ” lên non dạy các em vùng sâu vùng xa… Các anh, các chị làm việc với thái độ tự giác, chăm chỉ. Họ là những “anh hùng thầm lặng”, những “chiến sĩ thi đua”, những “lao động tiên tiến” trong lòng mọi người.
Để khắc phục những hạn chế, tồn tại, các cấp Công đoàn phải tự nhìn nhận, kiểm điểm lại công tác thi đua, khen thưởng. Để cho phong trào thi đua thực sự mang lại hiệu quả, trước hết các cấp Công đoàn phải nhận thức đầy đủ và quán triệt sâu sắc Chỉ thị 35, ngày 7/4/2014 của Bộ Chính trị về “Tiếp tục đổi mới công tác thi đua, khen thưởng”, phải nắm vững Luật Thi đua, Khen thưởng, xác định rõ công tác thi đua, khen thưởng là trách nhiệm của mình, là tiêu chuẩn quan trọng để đánh giá hoạt động của Công đoàn cơ sở và CNVCLĐ. Việc tổ chức các phong trào thi đua yêu nước phải gắn kết chặt chẽ với việc thực hiện nhiệm vụ chính trị, chuyên môn của cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, ngành, địa phương.
Bên cạnh đó, phải đổi mới nội dung, hình thức, biện pháp tổ chức các phong trào thi đua. Chú trọng việc xem xét đối tượng, hình thức, tiêu chuẩn khen thưởng, quy trình phát hiện, xem xét, lựa chọn các tập thể, cá nhân đề nghị biểu dương, khen thưởng, nhân rộng. Có như vậy, phong trào thi đua yêu nước mới thực sự mạnh về chất, mới có ý nghĩa thiết thực, góp phần tôn vinh cái hay, cái tốt đẩy lùi cái xấu, cái lạc hậu như lời Bác Hồ đã dạy: Thi đua khen thưởng là động lực phát triển và là biện pháp quan trọng để xây dựng con người mới, thi đua yêu nước phải được tiến hành thường xuyên, liên tục hàng ngày.