Hỏi: Người sử dụng lao động có được thoả thuận nội dung về đào tạo nghề trong hợp đồng lao động hay không?
Tư vấn:
Điều 13 Bộ luật Lao động năm 2019 quy định về hợp đồng lao động như sau:
“1. Hợp đồng lao động là sự thỏa thuận giữa người lao động và người sử dụng lao động về việc làm có trả công, tiền lương, điều kiện lao động, quyền và nghĩa vụ của mỗi bên trong quan hệ lao động.
Trường hợp hai bên thỏa thuận bằng tên gọi khác nhưng có nội dung thể hiện về việc làm có trả công, tiền lương và sự quản lý, điều hành, giám sát của một bên thì được coi là hợp đồng lao động.
2. Trước khi nhận người lao động vào làm việc thì người sử dụng lao động phải giao kết hợp đồng lao động với người lao động.”
Điều 62 Bộ luật Lao động năm 2019 quy định hợp đồng đào tạo nghề giữa người sử dụng lao động, người lao động như sau:
“1. Hai bên phải ký kết hợp đồng đào tạo nghề trong trường hợp người lao động được đào tạo nâng cao trình độ, kỹ năng nghề, đào tạo lại ở trong nước hoặc nước ngoài từ kinh phí của người sử dụng lao động, kể cả kinh phí do đối tác tài trợ cho người sử dụng lao động.
Hợp đồng đào tạo nghề phải làm thành 02 bản, mỗi bên giữ 01 bản.
2. Hợp đồng đào tạo nghề phải có các nội dung chủ yếu sau đây:
a) Nghề đào tạo;
b) Địa điểm, thời gian và tiền lương trong thời gian đào tạo;
c) Thời hạn cam kết phải làm việc sau khi được đào tạo;
d) Ghi phí đào tạo và trách nhiệm hoàn trả chi phí đào tạo;
đ) Trách nhiệm của người sử dụng lao động;
e) Trách nhiệm của người lao động.
3. Chi phí đào tạo bao gồm các khoản chi có chứng từ hợp lệ về chi phí trả cho người dạy, tài liệu học tập, trường, lớp, máy, thiết bị, vật liệu thực hành, các chi phí khác hỗ trợ cho người học và tiền lương, tiền đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp cho người học trong thời gian đi học. Trường hợp người lao động được gửi đi đào tạo ở nước ngoài thì chi phí đào tạo còn bao gồm chi phí đi lại, chi phí sinh hoạt trong thời gian đào tạo.”
Căn cứ vào các quy định trên, hợp đồng lao động và hợp đồng đào tạo nghề đều là văn bản thoả thuận có ràng buộc trách nhiệm pháp lý giữa các bên; tuy nhiên bản chất và mục đích giao kết của hai hợp đồng này là hoàn toàn khác nhau. Hợp đồng lao động được giao kết trước khi nhận người lao động vào làm việc. Hợp đồng đào tạo nghề được giao kết trong trường hợp người lao động được đào tạo nâng cao trình độ, kỹ năng nghề, đào tạo lại ở trong nước hoặc nước ngoài từ kinh phí của người sử dụng lao động (kể cả kinh phí do đối tác tài trợ cho người sử dụng lao động). Do đó, hợp đồng đào tạo nghề có thể được được ký trước khi giao kết hợp đồng lao động hoặc đang trong thời gian thực hiện hợp đồng lao động.
Vì vậy người sử dụng lao động không được thoả thuận nội dung về đào tạo nghề trong hợp đồng lao động mà phải ký kết hợp đồng đào tạo nghề. Việc tuân thủ các quy định của pháp luật về giao kết hợp đồng lao động và hợp đồng đào tạo nghề sẽ đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của mỗi bên trong quan hệ lao động. Hợp đồng đào tạo nghề là một trong những chính sách thu hút và giữ chân người lao động gắn bó lâu dài với doanh nghiệp.
Lệ Thuỷ